چند روایت از نحوه شهادت امام جواد(ع)
به گزارش شمال برگ، امام جواد ضد السلام دو بار به دستور خلفای عباسی به بغداد فراخوانده شد. بار اول در زمان مأمون و کوتاه بود و بار دوم در سال 220 هجری و قمری به فرمان معتصم انجام شد که همان سفر به شهادت آن حضرت انجامید.
امروز، ۲۹ ذی القعده، سالروز شهادت نهمین پیشوای شیعیان، حضرت امام محمد تقی ضد السلام است؛ امامی که به «باب الحوائج» شهرت یافته و لقب های «جواد» به معنای بخشنده و «تقی» به معنای پرهیزگار، از مشهورترین القاب ایشان محسوب می شود. «رضی» و «متقی» هم از دیگر لقب های آن حضرت است.
پس از شهادت جانسوز حضرت امام رضا ضد السلام در اواخر ماه صفر سال ۲۰۳ هجری قمری، منصب امامت در حالی به امام جواد ضد السلام رسید که تنها هشت سال از عمر مبارک ایشان می گذشت. با وجود سن کم، آن حضرت سرچشمه دانش و حکمت الهی بود و روایات باارزش فراوانی از ایشان در کتاب هایی همچون عیون اخبارالرضا، تحف العقول، مناقب و بحارالانوار نقل شده است.
در منابع تاریخی آمده است که معتصم عباسی در ۲۸ محرم سال ۲۲۰ هجری قمری، امام جواد ضد السلام را بار دیگر به بغداد فراخواند. این سفر سرنوشت ساز، چند ماه بعد با شهادت آن حضرت به پایان رسید و بیشتر منابع تاریخی، روز ۳۰ ذی القعده را زمان شهادت ایشان دانسته اند.
پیکر مطهر امام جواد ضد السلام در کنار مرقد جد بزرگوارشان، حضرت امام موسی کاظم ضد السلام، در شهر کاظمین به خاک سپرده شد. آن حضرت هنگام شهادت تنها ۲۵ سال داشتند و از ین جهت، جوان ترین امام شیعیان در زمان شهادت به شمار می آیند.
علت شهادت امام جواد(ع)
برخی از مورخان نقل کرده اند که «ابن ابی داوود» قاضی بغداد، به سبب حسادت نسبت به جایگاه علمی امام جواد ضد السلام، نزد معتصم عباسی از ایشان بدگویی می کرد. ماجرا از آنجا شروع شد که نظر دقیق و صحیح امام در رابطه با حکم قطع دست دزد، باعث شرمندگی ابن ابی داوود در مقابل فقها و درباریان شد. همین مساله آتش حسادت را در دل او شعله ورتر کرد و عاقبت معتصم را به طراحی نقشه شهادت امام ترغیب نمود.
نحوه شهادت حضرت امام جواد(ع)
در برخی داستانها آمده است که بعد از به خلافت رسیدن معتصم، او بهمراه جعفر ـ برادر ام الفضل ـ تصمیم به قتل امام گرفتند. از ین جهت، معتصم نامه ای به عبدالملک زیات، حاکم مدینه، نوشت و از او خواست امام جواد ضد السلام را بهمراه همسرش ام الفضل راهی بغداد کند.
هنگامی که امام وارد بغداد شد، معتصم در ظاهر با احترام از ایشان استقبال کرد و هدایایی برای امام و ام الفضل فرستاد؛ اما در پشت پرده، به وسیله جعفر، ام الفضل را برای مسموم کردن حضرت تحریک کرد. بر اساس این روایت، آنها انگوری را به زهر آغشته کرده و به امام خوراندند.
گفته اند ام الفضل بعد از انجام این کار گرفتار پشیمانی شد و گریست؛ اما امام ضد السلام به او فرمودند که به گرفتاری و بیماری ای درمان ناپذیر مبتلا خواهد شد. البته در رابطه با کیفیت شهادت حضرت، روایتهای مختلفی در منابع تاریخی نقل شده است.
در روایتی دیگر آمده است که معتصم عباسی شربت پرتقالی مسموم را توسط غلام خود «اشناس» برای امام فرستاد. غلام به حضرت اظهار داشت که خلیفه قبل از این، همان شربت را به برخی بزرگان دربار، همچون احمدبن ابی داوود و سعیدبن خضیب، نوشانده و دستور داده است که امام هم از آن بنوشد.
امام فرمودند: «آن را شب هنگام خواهم نوشید»؛ اما غلام اصرار کرد که شربت باید خنک نوشیده شود. عاقبت حضرت از آن نوشیدند و در اثر همان زهر، به شهادت رسیدند.
علت ازدواج امام جواد(ع) با ام الفضل
براساس منابع معتبر تاریخی، ازدواج امام جواد ضد السلام با ام الفضل، دختر مأمون عباسی، به دستور مستقیم مأمون انجام شد. گفته اند مأمون امیدوار بود از این طریق، نوه ای از نسل پیامبر اکرم صلی الله ضد وآله داشته باشد.
شیخ مفید هم نقل می کند که مأمون به سبب دانش، فضیلت و شخصیت برجسته علمی امام، دختر خویش را به عقد ایشان درآورد. در عین حال، برخی محققان باور دارند این ازدواج بالاتر از آن که جنبه عاطفی داشته باشد، هدفی سیاسی را دنبال می کرد؛ چونکه مأمون می خواست از این راه، امام جواد ضد السلام و ارتباط ایشان با شیعیان را زیر نظر بگیرد و همینطور خویش را دوستدار علویان نشان دهد تا از قیام آنان ضد حکومت عباسی پیشگیری کند.
این تصمیم با مخالفت و نگرانی اطرافیان مأمون مواجه شد؛ چونکه بیم داشتند خلافت از خاندان عباسی به علویان منتقل شود.
اما سرانجام، خواست الهی بر خلاف نقشه آنان رقم خورد؛ ام الفضل صاحب فرزندی از امام جواد ضد السلام نشد و تمامی فرزندان آن حضرت، همچون حضرت امام هادی ضد السلام، از بانوی بزرگوار «سمانه مغربیه» متولد شدند.
منبع: شمال برگ
این مطلب شمالبرگ را می پسندید؟
(1)
(0)
تازه ترینهای مرتبط در شمالبرگ
نظرات بینندگان شمالبرگ در مورد این مطلب